مقامات عربستان سعودی اخطار داده‌اند که هر فردی که شایعات “بی‌اساس” در مورد آزار و اذیت در شبکه‌های اجتماعی منتشر کند، می‌تواند با پنج سال زندان و جریمه هنگفت روبرو شود.

این هشدار پس از آن صادر شد که در پی لغو کنسرت هفته گذشته در ریاض، گزارش‌هایی در شبکه‌های مجازی منتشر شد مبنی بر این که زنان جوان هنگام بازگشت به خانه مورد آزار و اذیت جنسی قرار گرفتند.

بعضی از زنان به بی‌بی‌سی گفته‌اند که از ارسال پست در شبکه‌های اجتماعی در مورد آنچه پس از لغو آن کنسرت روی داد، هراس دارند.

رئیس اداره تفریح و سرگرمی عربستان در چندین توئیت ادعاهای این زنان را مسخره کرده است.

این جدیدترین مورد برخورد فرهنگی و اجتماعی در این کشور است که در پی سیاست تغییر عربستان سعودی از یک جامعه سختگیر و عمیقا محافظه‌کار به جامعه‌ای که اکنون میزبان رویدادهای سرگرمی عمومی، اتفاق افتاده است.

کنسرت هفته گذشته که همه انتظارش را می‌کشیدند و قرار بود با اجرای گروه پاپ کره‌ای ‘استری کیدز ‘ شروع شود، اما در آخرین لحظات در عصر جمعه ۱۴ ژانویه، به دلیل وزش باد شدید لغو شد. سپس هواداران سرخورده تقلا کرده‌اند تا مسیر خود را از محل برگزاری کنسرت در حومه ریاض، به سمت خانه پیدا کنند.

پس از آن گزارش‌هایی در رسانه‌های اجتماعی مبنی بر ناپدید شدن دختران و همچنین هشدارهایی درمورد آزار و اذیت جنسی منتشر شد. حداقل به صورت آنلاین، به نظر می‌رسید کاربران وحشت کرده‌اند؛ هشتگ‌ها زیاد شدند و حس خطر را دامن زدند.

ولی هنوز مشخص نیست که واقعیت چیست.

بسیاری از افرادی که می‌گویند آنجا حضور داشته‌اند در واکنش به این اخبار اظهار کرده‌اند که چنین اتفاقی رخ نداده است و برگزارکنندگان در شرایط سخت کار خود را به خوبی انجام داده‌اند.

اما احتمال آزار و اذیت این دسته از افراد زمانی تقویت شد، که چند ساعت بعد در همان عصر، تصاویر مردانی منتشر شد که ظاهرا زنان را مورد آزار و اذیت قرار می‌دادند، اما بعضی از آن تصاویر از حساب‌های رسانه‌های اجتماعی حذف شدند؛ به طوری که این امر صحت خبر را زیر سوال برد. به این ترتیب، جبهه تندی علیه این زنان شکل گرفت و اظهارات آنان را مبنی بر وقوع آزار و اذیت تضعیف کرد.

تُرکی الشیخ، رئیس اداره تفریح و سرگرمی عربستان، متعاقبا تعدادی توییت منتشر کرد که به نظر می‌رسید گزارش‌های آزار و اذیت را کاملا ساختگی توصیف کرده و به تمسخر گرفته است.

در پس آن، به سرعت میم‌هایی (عکس‌ها یا ویدیوها برای بازتاب ایده‌ای خاص) تولید و در رسانه‌های اجتماعی منتشر شدند که گزارش‌های آزار و اذیت یا ناپدید شدن دختران را به سخره می‌گرفت، و کسانی را که چنین پست‌هایی را نشر یا بازنشر کرده‌اند را به دروغگویی متهم می‌کردند تا عربستان سعودی را بدنام و شرمنده کنند.

محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی

اما چندین زن که پیشتر درمورد نگرانی‌های خود درمورد آزار و اذیت زنان در رویدادهای سرگرمی در این پادشاهی با بی‌بی‌سی صحبت کرده‌اند، اصرار دارند که بعضی از گزارش‌ها در این مورد اخیر واقعی هستند و صحت دارند. آنها قبول دارند که اثبات این امر دشوار است، چرا که به نظر نمی‌رسد ویدیو یا عکسی برای تایید این ادعاها وجود داشته باشد. اما نگرانی آنها فراتر از این است.

این زنان می‌گویند که شماری از کسانی که گزارش‌های آزار و اذیت را در رسانه‌های اجتماعی منتشر کردند یا میزبان بحث‌های آنلاین بودند، در مورد آنچه که فکر می‌کردند اتفاق افتاده تهدید شده‌اند و حساب‌های خود را بسته‌اند. آنها معتقدند که واکنش رسمی کشور با هدف ساکت کردن کسانی است که ممکن است وجهه جدید عربستان سعودی را به عنوان یک مرکز تفریح و سرگرمی آزاد و پذیرا در منطقه خدشه‌دار کنند.

آنها همچنین نگران هستند که در آینده به دلیل تجربیات آزار و اذیت جنسی مانع حضور زنان در انظار عمومی شوند؛ زنانی که پیشتر هم به دلیل هنجارهای اجتماعی سنتی این پادشاهی محدود شده‌اند.

این در حالی است که چند هفته پیش از این جنجال اخیر در ارتباط با یک رویداد سرگرمی، یک جشنواره چهار روزه موسیقی ‘اِم‌دی‌اِل‌بیست ‘ در ریاض برگزار شد که نه تنها صدها هزار نفر را به خود جلب کرد، بلکه واکنش تند عناصر محافظه کار در عربستان سعودی را هم برانگیخت.

سازمان‌دهندگان این رویداد یک آیین‌نامه رفتاری صادر کردند که براساس آن هیچ شکلی از آزار و اذیت تحمل نخواهد شد.

در پی این رویدادهای اخیر، این حس بوجود آمده است که مقامات سعودی ممکن است این موضوع را واقعا جدی بگیرند. همین چند هفته پیش، دادگاهی برای اولین بار بر اساس قانون اصلاح‌شده آزار و اذیت، حکم داد تا نام مردی که به این اتهام محکوم شده بود در رسانه‌های محلی منتشر شود؛ اتفاقی که برای اولین بار در این کشور روی داد.

حامیان پروژه جاه‌طلبانه ولیعهد سعودی برای گشودن درهای پادشاهی به روی جهان، می‌گویند که وقتی چنین فرهنگ سنتی دستخوش چنین تغییرات عظیمی می‌شود، این‌ مشکلات اجتناب‌ناپذیری است.

اما برای زنانی که نگرانی خود را در مورد آنچه که معتقدند در ۱۴ ژانویه اتفاق افتاد ابراز کردند، این ترس وجود دارد که آزادی آنها برای ابراز بیان بیش از پیش محدود شود.

  • سباستین آشر
  • بی‌بی‌سی عربی
Print Friendly, PDF & Email