توافق روز جمعه (21 سنبله – 11 سپتمبر) بحرین و اسراییل برای عادی سازی روابط دیپلوماتیک همچون مورد مشابهی که اخیرا میان ابوظبی و تل‌آویو رخ داد؛ با واکنش متفاوت دو گروه مشخص از کشورهای اسلامی مواجه شد.

به گزارش بخش خاورمیانه آریاتودی؛ در این بین، از یک سو ایران و ترکیه اقدام بحرین را نکوهش کردند و از سوی دیگر عمان و مصر به عنوان متحدان عربستان سعودی از این اقدام حمایت کردند.

پس از انتشار خبر توافق بحرین و اسراییل، وزارت خارجه ترکیه آن را محکوم کرد. حتا خبرگزاری آناتولی نیز مدعی شد که گروه‌های مخالف شیعه حکومت بحرین نیز این توافق را قبول ندارند و به انتقاد از آن پرداخته‌اند. منظورآناتولی احتمالا گروه‌هایی بود که از حمایت ایران، ترکیه و قطر برخوردار بودند و در سال ۲۰۱۷ زمینه تحریم قطر را از سوی بحرین، امارات و عربستان سعودی فراهم کرد.

در چنین شرایطی قطر نیز تلاش کرده تا با تمرکز بر برگزاری دور جدیدی از مذاکرات دولت افغانستان و گروه طالبان تمرکز اصلی رسانه‌های خود را از توافق بحرین و اسراییل منحرف کند و این پیام را به جهان و به ویژه امریکا مخابره کند که سیاست خارجی قطر بر مخالف با افراط ‌گرایی متمرکز است.

به همین دلیل؛ ضمن همکاری با ایران و ترکیه به عنوان دشمنان اسراییل در حال تلاش برای حفظ آرامش غزه است و در میان گروه‌های فلسطینی نیز از «حماسِ میانه‌رو» حمایت مالی می‌کند.

وزارت امور خارجه ایران نیز این تصمیم منامه را «ننگین و خفت بار» توصیف کرد و سپاه پاسداران ایران روز شنبه در واکنش به عادی سازی روابط بحرین با اسراییل تهدید کرد که امیر بحرین باید منتظر «انتقام سخت» باشد. همزمان حوثی‌های یمن نیز که روابط نزدیکی با ایران دارند؛ یمن را تهدید کردند که به زودی «هزینه» این تصمیم خود را خواهد پرداخت.

عمان

در مقابل، دولت عمان روز یکشنبه (23 سنبله – 13 سپتمبر) با انتشار بیانیه‌ای رسمی از تصمیم بحرین برای عادی سازی روابط با اسراییل استقبال و ابراز امیدواری کرد که این تصمیم به صلح اسراییل و فلسطین کمک کند.

البته بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسراییل در سال 2018 به عمان سفر کرد و با استقبال سلطان قابوس، رهبر وقت عمان قرار گرفت و دو طرف در جریان مذاکرات خود افزون بر انعقاد برخی قراردادهای اقتصادی در مورد ابتکارهای موجود برای برقراری صلح در خاورمیانه گفتگو کرده بودند.

عمان به طور تاریخی روابط دوستانه خود را با طیف وسیعی از بازیگران منطقه پرآشوب خاورمیانه حفظ کرده، از ایالات متحده گرفته تا ایران.

مصر

عبدالفتاح سیسی، رییس جمهوری مصر نیز توافق بحرین و اسراییل را یک گام مهم عنوان کرد. مصر بی سر و صدا در سال‌های اخیر نقش مهمی در بازتنظیم استراتیژیک منطقه ایفا کرده؛ چنان که اسراییل را وارد تعامل بیشتر با امارات و مصر کرده و در یک چارچوب بزرگتر پیوند مصر را با عربستان سعودی و بحرین تقویت کرده است.

همچنین مصر موفق شده تا در میان کشورهای مسلمان اجماعی فراگیر را در مورد مساله لیبیا حاصل کند. هدف این اجماع البته مقابله با تحرک‌های ترکیه در شرق مدیترانه و مداخله در جنگ داخلی لیبی است.

اردن

ایمن صفادی، وزیر امور خارجه اردن هم در واکنش به این توافق، آن را اقدامی در جهت دستیابی به صلح عادلانه در منطقه عنوان کرد و از اسراییل نیز خواست که در جهت تسریع روند صلح، به اشغال سرزمین‌های فلسطینی پایان دهد.

امارات عربی متحده

امارات عربی متحده نیز از توافق بحرین و اسراییل که همچون توافق اخیر ابوظبی و تل‌آویو با مشارکت امریکا حاصل شد، استقبال کرد و ابراز امیدواری کرد که این توافق به صلح پایدار در خاورمیانه کمک کند.

کویت

کویت نیز تاکنون سعی کرده تا به توافق واکنشی رسمی سریعی نشان ندهد. رسانه‌های این کشور نیز با درج اخبار کوتاهی رخداد آن را گزارش کرده‌اند. به نظر می‌رسد یا کویت همچنان موضع خصمانه‌تر خود را در مقایسه با بحرین و امارات نسبت به اسراییل حفظ کرده و یا سکوت مقام‌های این کشور تلاش برای حفظ سیاست بی‌طرفی این کشور در منطقه است که پس از حمله سال ۱۹۹۰ عراق به این کشور اتخاذ شده است.

دونالد ترامپ، رییس جمهوری ایالات متحده روز جمعه ۱۱ سپتمبر از توافق میان اسراییل و بحرین برای برقراری رابطه خبر داد. به این ترتیب، بحرین پس از امارات عربی متحده به عنوان دومین کشور عرب حاشیه خلیج فارس با اسراییل روابط عادی‌ دیپلوماتیک برقرار کرد.

آریاتودی – بخش خاورمیانه

Print Friendly, PDF & Email